Son dakika! Rusya-Ukrayna cenginde 120 gün geride kaldı

0

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in talimatıyla Rusya‘nın Ukrayna‘da başlatmış olduğu savaşın üstünden 4 ay geçerken, savaştan dolayı ortaya çıkan tahıl krizinin çözümünde “kırmızı hat diplomasisi” ile Türkiye‘nin girişiminden pozitif sinyaller gelmeye başladı.

Putin, 24 Şubat’ta sabah erken saatlerde televizyondan halka hitap ederek ” Ukrayna‘nın doğusundaki Donbas’a özel askeri operasyon” başlattıklarını duyurdu. Böylece 120 gün ilkin Rusya‘nın Ukrayna ile savaşı başladı.

Rus askeri birlikleri, Ukrayna’nın Donetsk ve Luhansk bölgelerinden Kiev yönetiminin kontrolündeki bölgelere, aynı anda Ukrayna’nın şimal bölgelerine girdi.

Kırım üstünden de Herson ve Melitopol bölgelerine doğru asker çıkaran Rus ordusu, Kiev yakınlarına havadan ve karadan asker sevk etti ve başkenti kuşatma altına aldı.

Bir ay geçtikten sonrasında Kiev’den ve Çernigiv bölgesinden Rus askerleri geri çekildi. Böylece Ukrayna birlikleri, buralarda kontrolü tekrardan sağlamış oldu. Başkent Kiev’de yaşam normale dönmeye başladı.

Rus ordusu, Ukrayna’daki stratejik bölgelerdeki hedeflere yönelik sık sık uzun menzilli yüksek hassasiyetli silahları kullanmayı sürdürüyor. ABD ve Avrupa ülkelerinin Ukrayna’ya tabanca desteğini artırmalarının peşinden Rus ordusu, uzun menzilli füzelerle sahadaki bu silahları ve depoları hedef almaya devam ediyor.

Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna’ya tabanca sevkiyatı icra eden NATO ülkelerine ilişkin nakliye araçlarının, Rus ordusunun meşru hedefi bulunduğunu duyurmuştu.

Rus ordusu askeri altyapı tesislerini hedef aldığını bildirirken Ukrayna, bu saldırılarda sivillerin yaşamını kaybettiğini ve yaralandığını belirtiyor.

Savaşın ilk günlerinde Azak Denizi’ne kıyısı olan stratejik şehirleri ele geçirmek için yoğunlaşan Ruslar Mariupol’ü de alarak, Ukrayna’nın Azak Denizi ile olan bağlantısını tamamen kesti.

Harkiv’de Ukrayna kontrolü sürüyor

Harkiv bölgesinde Ukrayna ve Rus birlikleri arasındaki çatışmalar halen sürüyor. Ukraynalı yetkililer, bu bölgedeki bazı yerleşim birimlerinin kontrolünü tekrardan sağladıklarını deklare etti. Harkiv şehri ise Kiev yönetiminin kontrolünden çıkmadı. Ukrayna ordusu Harkiv bölgesinde direnişini kuvvetli şekilde sürdürüyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, askerlere ve kent halkına moral vermek için Harkiv’i ziyaret etti. Zelenskiy, ek olarak Donetsk ve Luhansk bölgelerinin Kiev yönetiminin kontrolü altındaki kısımlarındaki cephelere de gitti ve askerlerle bir araya geldi.

Ukrayna’nın 1000’den fazla yerleşim yerinin kurtarıldığını belirten Zelenskiy, Ukrayna’nın sivil bölgelerine günde 10 ila 15 roketin isabet ettiğini aktardı.

Ruslar Ukrayna’nın güneyinden de ilerlemek istiyor

Rus ordusu, Ukrayna’nın Karadeniz ile de bağlantısını kesmek için cenup bölgesinden, kıyı şeridinden ilerleyişini sürdürmeye çalışıyor.

Mariupol’den sonrasında Mıkolayiv bölgesi ve Odessa bölgesine odaklanan Ruslar, bilhassa Karadeniz’de Ukrayna açısından stratejik öneme haiz Yılan Adası’ndaki hakimiyetini Ukrayna ordusunun yoğun mukavemetine karşın korumaya devam ediyor.

Kiev, Yılan Adası’nı Rus askerlerinden almak için 20 Haziran’da tekrardan bir operasyon düzenledi. Operasyondan istediği sonucu alamayan Ukrayna ordusu, Ada’ya çıkarma yapamadı.

Ertesi günü Ukrayna birlikleri Karadeniz’in kuzeybatı kesimindeki Kırım-1 ve BK-1 Rus organik gaz üretim platformlarına hücum etti. Saldırıda platformlardan birinde yangın çıktı.

Savaş Ukrayna’nın doğusunda yoğunlaşıyor

Nisanda Ukrayna’nın doğusuna kayan cenk, tesirini burada yoğun şekilde devam ettiriyor. Rus ordusunun açıklamasına nazaran, sözde Luhansk Halk Cumhuriyeti topraklarının yüzde 97’si Rus güçlerin eline geçti.

Bilhassa stratejik açıdan öneme haiz ve “şehir savaşı”nın yapıldığı Severodonetsk’te son günlerde Ukrayna askerlerinin direnişi dikkati çekiyor.

Rus güçler Severodonetsk’in tamamını ele geçirdiğini belirtse de bilhassa şehirdeki azot fabrikasında denetim Ukrayna güçlerinin elinde bulunuyor. Rus tarafı, bu bölgeden koridor açtığını deklare etti sadece Ukrayna güçlerinin koridorun kullanılmasına izin vermediğini bildirdi.

Rus birlikleri bu şehri alması halinde batıya doğru Donbas yönetimsel sınırlarının tamamına ulaşmanın önündeki mühim engellerden birini kaldırmış olacak.

Buna karşın Rus askeri birlikleri, Ukrayna’nın doğusundan ilerleyişini artırdı ve bazı yerleşim birimleri Rusların eline geçti.

Rus yetkililere nazaran, Donets Nehri’nin sol kıyısı süresince Krasnıy Limanı ve Svyatogorsk şehirleri dahil sözde Donetsk Halk Cumhuriyeti ile Luhansk Halk Cumhuriyeti topraklarının mühim bir kısmı ele geçirildi.

“Özel operasyonun esas amacı olan Donbas’ı özgürleştirmek” hedefiyle güçlerini Ukrayna’nın doğusundaki Donetsk ve Luhansk bölgesine yoğunlaştırdığını duyuran Rus ordusunun son günlerde süratli ilerlediğine yönelik izahat yapılmıyor. Ancak Rus ordusunun belirli noktaları yoğun bombardıman altına alması dikkati çekiyor.

Ukrayna güçlerinin de Donetsk’e saldırıları devam ediyor

Ukrayna güçleri de sözde ayrılıkçıların kontrolü altındaki Donetsk ve Luhansk bölgelerine saldırılar düzenlemeye devam etti. Bazı okul ve yerleşim birimlerine roket isabet etmesi sonucu sivil kayıplarla beraber altyapı da ziyan oldu.

Bu saldırılarda, savaşın başlamasından bu yana bir tek Donbas bölgesinde sivillerden 190 kişinin yaşamını kaybetmiş olduğu, 900 kişinin de yaralandığı belirtiliyor.

Savaşta ölü sayısıyla ilgili net izahat halen yok

Ancak Ukrayna genelinde savaştaki sivil kayıplara ilişkin ne Ukrayna ne de Rus tarafı net sayı açıklamadı.

Savaşın ilk ayında kendi askerlerinden 1351’inin öldüğünü, 3 bin 825’inin yaralandığını bildiren Rusya Savunma Bakanlığı yetkilileri, bu mevzuda hala yeni bir data açıklamadı.

Rus yetkililer, Ukrayna ordusunun da cenk süresince 23 bin 367 askerini kaybettiğini öne sürdü. Ukrayna da bugüne dek 34 binin üstünde Rus askerinin öldüğünü iddia etti.

BM’ye nazaran 24 Şubat-21 Haziran içinde Ukrayna’dan sığınma edenlerin sayısı 7 milyon 917 bin 190’a ulaştı. Avrupa ülkeleri içinde Polonya, Ukrayna’dan 4 milyon sığınmacı ile Avrupa ülkeleri içinde en yüksek Ukraynalıyı barındıran ülke oldu.

Ateşkes müzakereleri ile ilgili gelişme yok

Savaş devam ederken Rusya ve Ukrayna heyetleri, ateşkes sağlanması için 3’ü Belarus’ta, 1’i Türkiye‘de olmak suretiyle 4 kez karşı karşıya görüşme yapmış oldu.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın arabuluculuk girişimlerinin neticesi olarak 29 Mart’ta İstanbul’da meydana getirilen müzakereler sonucunda Ukrayna tarafı, Rus tarafına gelecekteki ihtimaller içinde yazılı anlaşmanın ilkelerini teslim etti.

Ukrayna tarafı, Ukrayna’daki durumun fazlaca değiştiğini ve Rusya ile müzakereleri askıya aldıklarını duyurdu. Mayıs ayından bu yana her iki taraf da müzakereler mevzusunda birbirini suçladı. Müzakerelerin tekrardan başlayacağına dair bugüne dek herhangi bir gelişme meydana gelmedi.

Dünyada besin tedarik krizi problemi için çözüm arayışı

Küresel buğday ihracatında ortalama yüzde 30 paya haiz Rusya ve Ukrayna’nın cenk halinde olması dünyada besin tedarik problemini ortaya çıkardı. Birleşmiş Milletler Dünya Besin Programı, Ukrayna’da limanların açılmaması halinde “kıtlık ve zorunlu kitlesel göç” yaşanabileceği uyarısı yapmış oldu.

Savaş sebebiyle Ukrayna limanlarında 70’in üstünde vapur ve içinde ihraç edilmeyi bekleyen 20 milyon tonun üstündeki tahılın ihracatı yapılamadı. Rusya’ya uygulanan yaptırımlar sebebiyle Rus tahıllarının da sevkiyatı hala gerçekleşemiyor.

Batı, Rusya’nın besin konusunu tabanca olarak kullandığı suçlamasında bulunmuş oldu. Ukrayna ise Rus birliklerinin gemileri limanlardan çıkarmadığını iddia etti. Bu iddiaları reddeden Rusya ise Ukrayna askerleri tarafınca limanlara döşenen mayınların temizlenmesi, tahıl taşıyan Rus gemilerinin yaptırımlara doğal olarak tutulmadan limanlara girmesi halinde probleminin çözüleceğini bildirdi.

Dünya besin krizinde Türkiye‘nin “kırmızı hat diplomasisi” çalışıyor

Tıkanan probleminin çözümü için devreye giren Cumhurbaşkanı Erdoğan, Rusya, Ukrayna ve BM’nin iştirakiyle oluşturulacak Kontrol Merkezi’ne katılmaya ve merkeze İstanbul’da ev sahipliği hayata geçirmeye hazır olduklarını duyurdu.

Dünya besin krizinin önlenmesi noktasında fazlaca mühim bir vazife üstlenecek Türkiye, çözüm için yürüttüğü yoğun dış ilişkiler sonucu BM çatısı altında bir yol haritası hazırlanmasını sağlamış oldu.

8 Haziran’da Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ile Türkiye‘de görüştü. Çavuşoğlu, buğday koridoru için BM, Rusya, Ukrayna ve Türkiye içinde oluşturulabilecek bir mekanizmayı uygulanabilir bir plan olarak gördüklerini deklare etti.

Lavrov da Ukrayna’nın limanları mayınlardan temizlerse, gemilerin oradan özgür çıkmasıyla ilgili adımları atacaklarını açıkladı.

Türkiye, besin krizinin çözümünde “kırmızı hat diplomasisi” başlattı. Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın öncülüğüyle oluşturulan hatta, problemi çözüme ulaştırmak suretiyle Türkiye, Rusya ve Ukrayna müdafa bakanlıklarından general rütbesinde birer personel göreve getirildi.

Bu çalışmanın sonucu olarak 21 Haziran’da Türk ve Rus askeri heyetleri içinde Moskova’da bir toplantı yapılmış oldu. Yapıcı ve oldukça pozitif havada geçmiş olduğu bildirilen görüşmede, “Sorunun çözümü için Türkiye, Rusya, Ukrayna ve BM heyetlerinin görüşmesi anlayışı”nın oluştuğu öğrenildi.

Bu kapsamda Ukrayna ve BM tarafı ile görüşmelerin peşinden gelecek haftalarda Türkiye’de dörtlü olarak bir araya gelinmesinin beklendiği açıklandı. Tüm tarafların bir araya gelmiş olarak yol haritasının detaylarını ele alması planlanıyor.

Ukrayna’ya tabanca sevkiyatı

Ukrayna, NATO’dan savaşı sona erdirmek ve Rusya’yı Ukrayna’dan çıkarmak için 155 mm kalibreli 1000 obüs, 500 tank, 300 çoklu fırlatma roket sistemi, 2 bin zırhlı vasıta ve 1000 insansız hava aracı istedi.

Rusya’ya ulaşacak kadar uzun menzile haiz bir roket sistemini Ukrayna’ya gönderme sonucu alan ABD Başkanı Joe Biden, Ukrayna’ya yönelik 700 milyon dolarlık yeni bir askeri yardım paketi deklare etti ve bu paket kapsamında Ukrayna’ya “Yüksek Performanslı Topçu Roketi Sistemi (HIMARS)” adı verilen roket sistemini göndereceği belirtti.

Geçen hafta, Biden Ukrayna’ya 1 milyar dolarlık yeni güvenlik yardımında bulunacaklarını duyurdu. Pakette güdümlü fazlaca namlulu roketatar cephanesi, obüs topları, Harpoon kıyı müdafa sistemleri ve öteki destek ekipmanları yer alacak.

Almanya da Ukrayna’ya en çağıl hava müdafa sistemi “Iris-T” sağlayacak. İngiltere Ukrayna’nın elindekilerden daha çok menzili olan kırılgan güdümlü roket ve onları atacak M270 Çoklu Fırlatma Roket Sistemleri gönderecek.

Putin, ABD’nin Kiev’e çoklu fırlatma sistemleri tedarik amacının, Ukrayna’da silahlı çatışmaları uzatmak bulunduğunu belirtti.

Rusya’ya karşı yaptırım kararları

Avrupa Birliği (AB) 3 Haziran’da Rusya’nın Ukrayna’da savaşı sürdürmesine karşılık yaptırım listesini genişletti. Yaptırım listesine Rusya Silahlı Kuvvetleri ve hükümetini direkt ve dolayı olarak destekleyen 65 şahıs ve 18 kurum daha alındı. Böylece toplamda AB, 1158 şahıs ve 98 kuruluşa yaptırım uygulamış oldu.

16 Haziran’da Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Romanya Cumhurbaşkanı Klaus Werner Iohannis, Almanya Başbakanı Olaf Scholz ve İtalya Başbakanı Mario Draghi Kiev’i ziyaret etti.

AB’ye adaylık süreci

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB’ye üyelik başvurusu icra eden Ukrayna’ya “aday ülke” statüsü verilmesi yönünde görüş bildirdi.

AB Komisyonunun görüşü, AB Liderler Zirvesi’nde üye ülkelerin onayına sunulacak. Aday ülke statüsünün verilmesi için üye ülkelerin tamamının onay vermesi gerekecek. Ukrayna AB’ye adaylık başvurusunu 28 Şubat 2022’de yapmıştı.

Zelenskiy, ülkesinin AB üyelik yolunun Rusya ile savaştaki zaferi yakınlaştıracağını söylemiş oldu. Putin ise AB’nin askeri bir teşkilat olmadığını hatırlatarak, Ukrayna’nın AB üyeliğine karşı olmadıklarını açıkladı.

AA / Güncel

Ukrayna Türkiye Rusya Haberler Son Dakika

Leave A Reply

Your email address will not be published.